Matisse - Tekenen met een lange steel
{ Niki trekt haar stoute schoenen aan }
Geïnspireerd door het late werk van Henri Matisse, die houtskool aan een lange stok liet bevestigen om vanuit zijn bed of stoel levensgrote lijntekeningen te maken, tekenen de deelnemers met houtskool aan het einde van een lange steel. Doordat ze het tekenmateriaal niet meer van dichtbij sturen, verliezen ze de controle over fijne details en ontstaan er speelse, onvoorspelbare lijnen. Elk kind kiest een onderwerp als uitgangspunt en probeert het in één beweging, zonder de lijn te onderbreken, op groot papier te krijgen.
1. Intro
Toon de late lijntekeningen van Matisse. Leg uit dat hij op het einde van zijn leven, toen hij veel in bed lag, houtskool aan een lange stok liet bevestigen om toch levensgrote tekeningen te kunnen maken. Vandaag proberen we dat zelf.
2. Opwarmen
Laat de kinderen eerst zonder papier oefenen: grote lussen en lijnen in de lucht met de lange steel. Dan zetten ze dit over naar een los blad met houtskool of het bord met krijt. Het doel is voelen hoe moeilijk het sturen op afstand is, geen mooie resultaten, geen druk voor perfectie.
3. Onderwerp kiezen
Elk kind kiest (of krijgt) een eenvoudig onderwerp als vertrekpunt - toon geen voorbeeld, enkel het idee.
Bijvoorbeeld:
- een dier
- een plant
- een lichaamsdeel
- een gebouw
© Robert Capa - Henri Matisse in his studio - 1949
4. Tekenen
Bevestig een stuk houtskool (voor op papier) of krijg (voor op het bord) aan een lange steel.
Elk kind tekent in één ononderbroken lijn, til de houtskool of het krijt niet op. Laat ze gerust enkele poging doen op een apart papier voor ze aan de 'echte' versie beginnen.
- Help eventueel met de fysieke sturing van de steel maar niet met de tekening zelf.
- Benadruk dat een rare of 'verkeerde' vorm oké is, dat hoort bij de techniek.
Tips:
- Werk zoveel mogelijk staand.
- Laat kinderen die erg gefrustreerd geraken door het controleverlies de steel korter vasthouden, dichter bij het houtskool of het krijt (als tussenstap).
- Vemijd gommen en corrigeren, het gaat net over het loslaten van de controle.
- Houtskool veegt gemakkelijk uit!
Variaties voor later:
- Twee kinderen die samen één lange steel gebruiken (dit zorgt voor extra controleverlies en extra samenwerking)
- Ogen dichthouden tijdens het tekenen, enkel op gevoel voortgaan.
- Kleur toevoegen na afloop: de 'verdwaalde' lijn achteraf inkleuren of invullen.
- Tekenen vanuit een liggende positie, zoals Matisse zelf.
Materiaal
voor de hele groep
- enkele lange voorwerpen van 30cm tot 2m (bamboestok, bezemsteel, satéstokje, ijzeren rietje,...)
- stukken krijt
- houtskoolstukjes
- stevige tape
- grotere vellen wit of gekleurd papier (vastgeplakt om schuiven tegen te gaan)
- wasco's
- kleurpotloden
- dikke kleurstiften
- voorbeelden van Matisse's late lijntekeningen
- een nat doekje voor vuile handen
5. Presenteren & nabespreking
Alle tekeningen worden samen opgehangen of netjes neergelegd zodat iedereen elkaars 'verdwaalde lijnen' kan bekijken.
Doe een wandeling door de expo en stel wat vragen aan de groep.
Bijvoorbeeld:
- Wat herken je nog het best?
- Wat is het meest veranderd door het gebruik van de lange steel?
- Wat zou een goede titel voor het werk zijn?
Deel jouw foto’s van de activiteit met ons
Deze opdrachten (n)iets voor jou?
Euritmie
{ beeldbewegingdrama }Euritmiek, waarbij muziek en geluid rechtstreeks in beweging worden vertaald. De deelnemers in duo's: de ene maakt een geluid, met stem, lichaam of een voorwerp; en de andere verzint meteen een beweging die daarbij past. Nadien wisselen ze van rol. Een dialoog tussen horen en bewegen.
